Energia
Artykuły o energii jako systemie: źródłach, przesyle, stratach i tym, jak ciepło albo prąd dociera do budynku.
Energia pojawia się na Nieblogu nie jako katalog taryf, tylko jako mechanizm. Interesuje nas, skąd bierze się ciepło w kaloryferze, jak działa kogeneracja i co naprawdę kryje się za słowem „z sieci”.
Złącze kablowe przy bloku: skrzynka, która dzieli prąd
Przy ścianie bloku albo w trawniku stoi metalowa szafa bez reklam. To nie trafostacja i nie gaz. Często jest to złącze kablowe: miejsce, w którym sieć niskiego napięcia operatora styka się z instalacją budynku.
Dlaczego kaloryfer bulgocze i stoi pod oknem
Jesienią grzejnik odzywa się bulgotem, a górna część bywa chłodniejsza niż dolna. To zwykle powietrze w instalacji wodnej. Miejsce pod oknem wynika natomiast z fizyki strat ciepła, nie z nawyku dekoratora.
Para ze studzienek zimą: ciepłociąg, nie magia
Zimą znad włazu unosi się biała chmura. Wygląda jak duch miasta albo awaria pary. Częściej to wilgoć znad gorących rur ciepłowniczych, która w zimnym powietrzu skrapla się na oczach przechodniów.
Trafostacje w osiedlach: skąd bierze się prąd na klatce
Między blokami stoi betonowa lub stalowa kabina bez okien. Brzęczy. Latem bywa ciepła w dotyku od strony krat. To stacja SN/nn: miejsce, w którym średnie napięcie sieci dystrybucyjnej schodzi do 230/400 V w mieszkaniach.
Ciepłownictwo miejskie: niewidzialna sieć pod chodnikiem
Latem rozkopują ulicę i widać dwie grube rury w czarnej otulinie. Zimą z włazu unosi się para. To nie magia i nie "para z kaloryfera". To zamknięty obieg gorącej wody, który w Polsce ogrzewa mniej więcej co drugie gospodarstwo domowe.